หลังจากวันที่เหนื่อยล้า การได้ไปเรียนโยคะคือวิธีคลายเครียดที่ดีที่สุด ครูให้เรานอนท่าเด็ก (Child’s Pose) หลับตา หายใจลึก ๆ อยู่ดี ๆ ก็แอบคิดขึ้นมาในหัวว่า…
สิ่งที่เรากำลังหายใจเข้าไปคืออะไรนะ?
แล้วเสื่อโยคะที่เราเหงื่อออกใส่อยู่นี่ สะอาดจริงหรือเปล่า มีเชื้อโรคมั้ย?
เป็นคำถามที่เข้าใจได้เลย เพราะในอินเทอร์เน็ตมีบทความเต็มไปหมดที่พูดถึงเชื้อโรคบนเสื่อโยคะ พร้อมแนะนำสเปรย์ทำความสะอาดราคาแพง หรือสูตรน้ำยาธรรมชาติ DIY บางที่ถึงขั้นบอกว่า ต้องล้างเสื่อทุกครั้งหลังใช้งาน
แต่คำถามคือ… จำเป็นจริง ๆ ไหม?
วิธีทำความสะอาดเสื่อโยคะ
ถ้าเสื่อของคุณสกปรกจริง ๆ เช่น ใช้โยคะกลางแจ้ง หรือลงพื้นดินมา การล้างทำความสะอาดก็เป็นความคิดที่ดี ซึ่งจริง ๆ แล้ว แค่น้ำกับสบู่ก็พอ
วิธีง่าย ๆ
- หยดน้ำยาล้างจานเล็กน้อยลงในน้ำอุ่น
- ใช้ผ้าถูเบา ๆ ให้ทั่วเสื่อ
- ล้างน้ำออก แล้วผึ่งลมให้แห้ง
แค่นี้ก็เรียบร้อยแล้ว
ควรล้างเสื่อบ่อยแค่ไหน?
จริง ๆ แล้ว ไม่ต้องล้างบ่อยอย่างที่หลายคนคิด
มีคุณหมอท่านหนึ่งแนะนำว่า เสื่อโยคะส่วนตัว ล้างเฉพาะตอนที่มันดูสกปรกจริง ๆ ก็พอ
แล้วเรื่องเชื้อโรคล่ะ ต้องฆ่าเชื้อไหม?
จำเป็นเฉพาะกรณีที่ใช้เสื่อร่วมกับคนอื่นเท่านั้น
ทำความสะอาด vs ฆ่าเชื้อ ต่างกันยังไง?
หลายคนเข้าใจสองอย่างนี้ผิดมาตลอด ตามข้อมูลจาก CDC (ศูนย์ควบคุมโรคของสหรัฐฯ)
- การทำความสะอาด (Cleaning)
ใช้สบู่หรือน้ำยาซักล้างเพื่อชะล้างคราบและเชื้อโรคออกไป ไม่ได้ฆ่าเชื้อ แต่ช่วยลดความเสี่ยงในการติดเชื้อ - การฆ่าเชื้อ (Disinfecting)
ใช้สารเคมีเพื่อฆ่าเชื้อบางชนิด แต่ไม่ได้ทำให้พื้นผิวสะอาดเสมอไป
พูดง่าย ๆ คือ ฆ่าเชื้ออย่างเดียว แต่ไม่ล้าง อาจไม่สะอาดอย่างที่คิด
เสื่อโยคะที่ใช้ร่วมกับคนอื่น ต้องระวังเป็นพิเศษ
ถ้าเป็นเสื่อโยคะในฟิตเนสหรือยิม เรื่องจะต่างออกไป
ผ้าเช็ดกับขวดสเปรย์ที่วางไว้ทั่ว ๆ นั่น มีเหตุผลของมัน
เชื้อบางชนิด เช่น ไวรัสเริม หรือแบคทีเรียสแตฟ สามารถอยู่บนพื้นผิวได้
ดังนั้น เสื่อที่ใช้ร่วมกันควรฆ่าเชื้อทุกครั้ง
ทั้งก่อนใช้ เพื่อป้องกันตัวเอง และหลังใช้ เพื่อปกป้องคนอื่น
แนะนำให้ใช้ น้ำยาที่ทางยิมเตรียมไว้ จะได้ไม่ทำลายอุปกรณ์
แล้วเสื่อโยคะส่วนตัว ควรฆ่าเชื้อไหม?
หลายคนอาจคิดว่า “ยังไงก็อยากฆ่าเชื้อไว้ก่อน” ซึ่งเข้าใจได้ โดยเฉพาะหลังยุคโควิด
แต่ปัญหาคือ หลายคนใช้สารเคมีไม่ถูกวิธี
ข้อมูลจาก CDC พบว่า ช่วงปี 2020 การโทรไปศูนย์พิษวิทยาเพิ่มขึ้นมาก เพราะคนใช้สารเคมีแรงเกินไป
มีการเตือนว่า ถ้าจะฆ่าเชื้อจริง ๆ ต้องรู้ให้แน่ใจว่า น้ำยาที่ใช้ปลอดภัย และ ไม่ทำลายวัสดุของเสื่อ
บางครั้ง สารเคมีอาจอันตรายกว่าเชื้อโรคเสียอีก
ถ้าไม่แน่ใจ… กลับไปใช้สบู่กับน้ำ แบบเบสิกที่สุด ปลอดภัยที่สุด
ใช้สามัญสำนึกให้มาก
มีเชื้อบนเสื่อโยคะไหม? มี
มีเชื้อบนตัวเราและรอบตัวไหม? ก็มีเหมือนกัน
ซึ่งจริง ๆ แล้ว ไม่ใช่เรื่องแย่
สิ่งสำคัญที่สุดในการป้องกันการติดเชื้อจากอุปกรณ์ออกกำลังกาย คือ
- ล้างมือหลังออกจากยิม
- อย่าเอามือไปจับหน้า ตา ปาก
- จามใส่ข้อพับแขน
- เช็ดอุปกรณ์ทันทีหลังใช้
และถ้าเรียนโยคะในที่ปิด ก็ควรใส่หน้ากาก
โรคทางเดินหายใจส่วนใหญ่ ติดจากคนสู่คน ไม่ใช่จากเสื่อโยคะ

